Hububat fiyatları açıklandı, üreticinin beklentisi karşılanmadı

Toprak Mahsulleri Ofisi’nin 2026 yılı hububat alım ve satış fiyatlarını açıklaması, üretici kesiminde beklenen memnuniyeti yaratmadı. Açıklanan rakamlar, özellikle artan üretim maliyetleri, mazot, gübre, ilaç, tohum, işçilik ve tarla kirası gibi giderler dikkate alındığında çiftçiler tarafından yetersiz bulundu. TMO tarafından yapılan açıklamaya göre 2026 yılı hububat alım fiyatları 2. grup ürünler için ton başına makarnalık buğdayda 16 bin 500 TL, ekmeklik buğdayda 16 bin 500 TL, arpada ise 12 bin 750 TL olarak belirlendi. Bakanlık destekleriyle birlikte üreticinin eline buğdayda ton başına 19 bin 514 TL, arpada ise 15 bin 764 TL geçeceği ifade edildi. Ancak üreticiler, açıklanan fiyatların sahadaki maliyet gerçekliğini karşılamaktan uzak olduğunu savunuyor. Çiftçiler, yıl boyunca yükselen girdi maliyetleri nedeniyle ürünlerini kârlı şekilde pazarlamakta zorlandıklarını belirtirken, açıklanan alım fiyatlarının emeğin, riskin ve üretim masrafının karşılığı olmadığını dile getiriyor. Destekler Memnuniyetsizliği Gidermedi Bakanlık tarafından açıklanan destek ödemelerinin ton başına fiyatı yukarı çektiği belirtilse de üreticiler açısından bu desteklerin doğrudan alım fiyatının yerine geçmediği görüşü öne çıkıyor. Çünkü desteklerin ödeme takvimi, şartları ve ortalama verim üzerinden hesaplanması, çiftçinin hasat dönemindeki nakit ihtiyacını tam olarak karşılamıyor. Özellikle borçla üretim yapan çiftçiler için ürün bedelinin teslimattan sonra 45 gün içinde ödenecek olması da ayrı bir eleştiri konusu oldu. Üretici, mazot, gübre, ilaç ve kredi borçlarını hasatla birlikte kapatmak zorunda kalırken, ödemenin gecikmeli yapılması çiftçinin finansman yükünü artırıyor. Alım ve Satış Fiyatı Farkı Tartışma Yarattı TMO’nun 1 Ekim itibarıyla başlayacak hububat satışlarında 2. grup makarnalık ve ekmeklik buğday için satış fiyatını 18 bin 500 TL/ton, arpa için ise 14 bin TL/ton olarak açıklaması da üretici cephesinde dikkat çekti. Çiftçiler, alım fiyatı ile satış fiyatı arasındaki farkın üreticinin lehine değil, piyasa dengesini korumaya yönelik belirlendiğini savunuyor. Tarım kesiminde genel beklenti, stratejik öneme sahip hububat üretiminde çiftçiyi tarlada tutacak, maliyetleri karşılayacak ve gelecek yıl ekim kararını teşvik edecek daha güçlü bir fiyat politikasının uygulanması yönündeydi. Açıklanan fiyatlar sonrası üreticilerin ortak eleştirisi ise şu noktada birleşti: Hububat fiyatı yalnızca piyasa dengesi gözetilerek değil, üreticinin sürdürülebilir şekilde üretime devam edebilmesi esas alınarak belirlenmeli. Aksi halde çiftçinin alım gücü zayıflarken, ekim alanlarının daralması ve tarımsal üretimde motivasyon kaybı kaçınılmaz hale gelebilir.