KMTS geliyor: altına bandrol, kuyumcuda nakit dönemi bitiyor

Mücevher ve kuyumculuk sektöründe sahteciliği azaltmak ve kayıtdışılığı kontrol altına almak amacıyla hazırlıkları tamamlanan Kıymetli Metal Takip Sistemi (KMTS) için uygulama takvimi netleşmeye başladı. Önümüzdeki aylarda devreye alınması beklenen sistemin sektör üzerindeki etkilerini, Mücevher İhracatçıları Birliği Başkanı Burak Yakın paylaştı. Jewellery Antalya alım heyeti fuarı kapsamında 50 ülkeden 1.350 satın almacının katıldığı organizasyonda gazetecilerle bir araya gelen Yakın, KMTS ile birlikte kuyumculukta “izlenebilirlik” döneminin başlayacağını söyledi. Gram altından kiloluk külçeye bandrollü izleme Yakın’ın aktardığına göre, Hazine ve Maliye Bakanlığı’na bağlı Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü, KMTS’nin teknik ve idari hazırlıklarını tamamladı. Sistem yürürlüğe girdiğinde, piyasaya sunulan altın ürünlerinde bandrol uygulaması devreye girecek. Bu bandrol üzerindeki numara sayesinde, altının hangi ülkeden geldiği, hangi firma tarafından getirildiği ve piyasaya hangi kanaldan girdiği gibi bilgiler takip edilebilecek. Yakın, uygulamanın yalnızca yüksek hacimli ürünlerle sınırlı olmayacağını; 1 gram altın için de 1 kilogram altın için de aynı prensiple çalışacağını vurguladı. Nakit işlem yerine banka transferi ve faturalı satış KMTS’nin en kritik değişikliklerinden birinin, kuyumcularda altın alım-satımına ilişkin ödeme biçiminde yaşanacağını belirten Yakın, sistemle birlikte nakit işlemlerin büyük ölçüde devre dışı kalacağını ifade etti. Buna göre, altın ticaretindeki para hareketleri bankalar üzerinden yapılacak ve işlemler belgelendirilecek. Yakın’ın değerlendirmesine göre; kuyumcuya altın satmak isteyen vatandaşın işlemi faturalandırılacak, ödeme banka kanalıyla gerçekleştirilecek. Benzer şekilde vatandaş altın veya bilezik satın aldığında da bedel, kayıt dışını azaltacak şekilde bankadan gönderilecek. Sürecin kademeli geçişle uygulanması planlanıyor. “Altını bozdurup büyük ödeme yapana kaynak sorulacak” vurgusu Sistemin kayıtdışılığı azaltmanın yanı sıra kara para aklama yöntemlerini zorlaştıracağını dile getiren Yakın, özellikle yüksek tutarlı işlemlerde kaynağın ispatının önem kazanacağını belirtti. Örnek üzerinden konuşan Yakın, bankaya yüksek meblağda altın bozdurma bedeli yatırıldığında, bankaların paranın kaynağına ilişkin beyan ve belge talep edebileceğini ifade etti. Yakın’a göre, kişinin “bu altın benim birikimimdi” demesinin yeterli olmadığı; altının nasıl edinildiğini gösteren belgenin sunulması halinde bankanın işlemi kabul edebileceği, aksi durumda işlemlerin reddedilebileceği bir denetim mekanizması gündeme gelebilecek. Bu çerçevede uygulamanın MASAK denetimi ile daha sıkı bir kayıt düzeni yaratacağını savundu.